ዜና ማዕዘን - Breaking

የቱርክ አውሮፕላን በኔፓል የቃጠሎ አደጋ ደረሰበት

በመቶዎች የሚቆጠሩ ተጓዦች በአደጋ ጊዜ መውጫ በፍጥነት እንዲወጡ መደረጉ ተገልጿል።

የእሳት አደጋው ወደሌላ አውሮፕላን ሊዛመት ይችላል የሚል ስጋት ፈጥሯል።

የአደጋው መንስኤ እስካሁን አልታወቀም የተባለ ሲሆን፣ ነገር ግን የቴክኒክ ችግር ያስከተለው አደጋ ሊሆን እንደሚችል ተጠቁሟል።

ትራምፕ ወደ ቻይና ሊያቀኑ ነው

የአሜሪካው ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕ በንግድ እና በመካከለኛው ምስራቅ ሰላም ዙሪያ ለመምከር ከግንቦት 5 እስከ 7 ቀን 2018 ዓ.ም ቤጂንግን እንደሚጎበኙ ቻይና አረጋገጠች።

ጉዞው በዋናነት በኢራን እና እስራኤል መካከል ያለውን ውጥረት ለማርገብ የቤጂንግን ድጋፍ ለማግኘትና የሁለቱን ሀገራት የኢኮኖሚ ግንኙነት ለማጠናከር ያለመ ነው።

አሜሪካዊው የአይሁድ ማህበረሰብ መሪ እና የእስራኤል ተሟጋች አቤ ፎክስማን በ86 ዓመታቸው ከዚህ ዓለም በሞት ተለዩ

ለሦስት አስርት ዓመታት ያህል የኤዲኤል (ADL) የጥቅምና መብት ተሟጋች ቡድንን የመሩትን ፎክስማንን፣ የእስራኤል ባለስልጣናት "ደግና ቀናኢ" ሲሉ አወድሰዋቸዋል።

የኢራንና አሜሪካ ድርድር በመቋረጡ የዓለም የነዳጅ ዋጋ ጨመረ

በኢራን እና በአሜሪካ መካከል እየተካሄደ ያለው ድርድር ተጨባጭ መሻሻል ባለማሳየቱ እና የጂኦፖለቲካዊ ውጥረቱ በመቀጠሉ፣ የብሬንት ድፍድፍ ነዳጅ ዋጋ በበርሜል ከ105 ዶላር በላይ ከፍ ማለቱ ተገለጸ።

የእስራኤል ጠቅላይ ሚኒስትር ቤንያሚን ኔታንያሁ ጦርነቱ ገና እንዳልተጠናቀቀ መናገራቸውን ተከትሎ፣ ፕሬዝዳንት ዶናልድ ትራምፕም ኢራን በፓኪስታን አደራዳሪዎች በኩል የላከችውን የሰላም ዕቅድ ምላሽ "ተቀባይነት የሌለው" ሲሉ ውድቅ አድርገውታል።

ቴህራን በበኩሏ ማዕቀቦች እንዲነሱና በሆርሙዝ ወሽመጥ ላይ ያላት ሉዓላዊነት እንዲከበር እየጠየቀች ባለበት በዚህ ወቅት፣ ግልጽ ስምምነት አለመኖሩ በዓለም አቀፍ የኃይል አቅርቦት ላይ ያለውን ስጋት እና የዋጋ ንረትን ይበልጥ አባብሶታል።

ደቡብ ሱዳን በኢትዮጵያ ድንበር አቅራቢያ የሚገኘውን የግብፅ ጦር ሰፈር ልትዘጋ ነው

ደቡብ ሱዳን በኢትዮጵያ ድንበር አቅራቢያ የሚገኝ የግብፅ ወታደራዊ ካምፕ እንዲዘጋና ወታደሮቹ አካባቢውን ለቀው እንዲወጡ ማዘዟ ተዘገበ።

ይህ ውሳኔ የተላለፈው ፕሬዝዳንት ሳልቫ ኪር በኢትዮጵያ ካደረጉት ይፋዊ ጉብኝት በኋላ ሲሆን፣ እርምጃው በምስራቅ አፍሪካ ያለውን የዲፕሎማሲ ግንኙነትና ቀጣናዊ ደህንነት ለማጠናከር ያለመ እንደሆነ ተነግሯል።

የኢራን ጦርነትና የዓለም ግዙፍ ኩባንያዎች ታሪካዊ ትርፍ

በመካከለኛው ምስራቅ በአሜሪካ፣ እስራኤልና ኢራን መካከል የተቀሰቀሰው ጦርነት በዓለም ዙሪያ የኑሮ ውድነት ጫና ቢያሳድርም፣ እንደ ቢፒ፣ ሼል እና ኤክሶን ሞቢል ያሉ የነዳጅ ግዙፎች፣ የዎል ስትሪት ባንኮች እና እንደ ሎክሄድ ማርቲን ያሉ የጦር መሣሪያ አምራቾች ግን ከቀውሱ ታሪካዊ የተባለ ትርፍ እያጋበሱ ይገኛሉ፤ በተለይም የሆርሙዝ ወሽመጥ ስጋት የነዳጅ ዋጋን ሰማይ እንዲነካ ማድረጉና ኢንቨስተሮች ሀብታቸውን ወደ አስተማማኝ ባንኮች ማዛወራቸው በ2026 መጀመሪያ ላይ ብቻ እንደ ጄፒ ሞርጋን ያሉ ተቋማት የ47.7 ቢሊዮን ዶላር ገቢ እንዲሰበስቡ አስችሏቸዋል።

ኢራን ለሲአይኤ (CIA) እና ለሞሳድ (Mossad) ሰልሏል በሚል የተከሰሰዉን ሰው በሞት ቀጣች።

የቀድሞው የታይላንድ ጠቅላይ ሚኒስትር ታክሲን ሺናዋትራ በሙስና ወንጀል ተከሰው የተወሰነባቸውን የእስር ቅጣት ለስምንት ወራት ካጠናቀቁ በኋላ ሰኞ ዕለት በይቅርታ (parole) ከእስር ተፈተዋል።

በሊባኖስ ውስጥ በእስራኤል የድሮን እና የአየር ጥቃት ቢያንስ 13 ሰዎች ተገደሉ

ቅዳሜ እለት ከቤይሩት በስተደቡብ በሚገኙ ተሽከርካሪዎች ላይ በተሰነዘሩ ሶስት የእስራኤል የድሮን ጥቃቶች አራት ሰዎች ሲገደሉ፣ በደቡባዊ ሊባኖስ በተከታታይ በተፈጸሙ የአየር ጥቃቶች ደግሞ አንድ ሰው እና የ12 ዓመት ሴት ልጁን ጨምሮ ቢያንስ 13 ሰዎች መገደላቸውን የመንግስት መገናኛ ብዙሃን እና የጤና ጥበቃ ሚኒስቴር ገልጸዋል።

የዩናይትድ ስቴትስ ፕሬዝዳንት ትራምፕ፣ ኢራን ጦርነቱን ለማቆም ያቀረበችው አዲሱ ሀሳብ "ፍጹም ተቀባይነት የሌለው ነው አልወደድኩትም"
ብለዋል።

የግብጹ ፕሬዚዳንት አውሮፕላን የጥቃት ዒላማ ተደርጎ እንደነበር ተሰማ

የግብፅ የሀገር ውስጥ ጉዳይ ሚኒስቴር እሁድ ዕለት ባወጣው መግለጫ፣ የፕሬዝዳንቱን አውሮፕላን ኢላማ ያደረገ የሽብር ጥቃት ለማድረስ ሲያቅድ የነበረ የሽብር ቡድን መሪ በቁጥጥር ስር መዋሉን አስታውቋል። ዴይሊ ኒውስ ኢጅፕት እንደዘገበው፣ ግብፅ የሀገሪቱን ከፍተኛ የመንግስት ሀብቶች ላይ ያነጣጠረ የጥፋት ሴራን ለማክሸፍ ባደረገችው መጠነ ሰፊ የጸጥታ ኦፕሬሽን ነው፣ ይህ ግለሰብ ሊያዝ የቻለው። የተያዘው ግለሰብ አሊ ማህሙድ መሐመድ አብደል ዋኒስ የተባለ ሲሆን፣ በፕሬዝዳንቱ አውሮፕላን ላይ የሚሰነዘረውን ጥቃት ሲያስተባብር የነበረ ቁልፍ ሰው መሆኑ ተገልጿል።

ሚኒስቴሩ አክሎ እንደገለጸው፣ የሀስም ንቅናቄ በግብፅ መንግስት ዘንድ የሽብር ድርጅት ተብሎ የተፈረጀ ሲሆን፣ ከአል-ኢኽዋን አል-ሙስሊሙን (Muslim Brotherhood) ጋር ቀጥተኛ ግንኙነት ያለው ቡድን ነው። አብደል ዋኒስ በዚህ ቡድን ውስጥ የከፍተኛ አመራርነት ሚና የነበረው ሲሆን፣ የፕሬዝዳንቱን አውሮፕላን ኢላማ በማድረግ ሀገሪቱን ወደ ቀውስ ለመክተት ሲንቀሳቀስ እንደነበር ተጠቁሟል። ይህ የጸጥታ ስራ የሀገሪቱን ከፍተኛ ባለሥልጣናት ደህንነት ለመጠበቅ ግብፅ እያከናወነች ያለችው ጥረት አካል መሆኑ ተመልክቷል።

ይህ ጥቃት ከመፈጸሙ በፊት መክሸፉ በግብፅ የፖለቲካ መረጋጋት ላይ ሊፈጠር ይችል የነበረውን ታላቅ አደጋ የቀለበሰ መሆኑ ተነግሯል። የጸጥታ ኃይሎች በሽብር ቡድኑ ቀሪ አባላት ላይ ክትትላቸውን አጠናክረው የቀጠሉ ሲሆን፣ በሀገሪቱ ቁልፍ ተቋማት ዙሪያም ጥብቅ ጥበቃ እየተደረገ ይገኛል።

70 የሚሆኑ የብሪታንያ ዜጎች በኢራን የተሰነዘረውን የሰው አልባ አውሮፕላን (ድሮን) እና ሚሳይል ጥቃት በቪዲዮ በመቅረጻቸው በተባበሩት አረብ ኤምሬትስ እስከ 10 ዓመት የሚደርስ እስራት ሊፈረድባቸው እንደሚችል ዴይሊ ሜይል ዘግቧል።

አሜሪካ እና እስራኤል በኢነርጂ መሠረተ ልማቶች ላይ ባደረሱት ጥቃት በቴህራን እና በካራጅ የኤሌክትሪክ ኃይል መቋረጥ መከሰቱ ተዘግቧል።

የኢራን የመንግሥት መገናኛ ብዙኃን እንደዘገቡት ከሆነ የኤሌክትሪክ ሠራተኞች ኃይሉን ለመመለስ እየሠሩ ነው።

የኢራኑ አዲስ መሪ እስካሁን በአደባባይ አልታዩም

በኢራን ሦስተኛው ጠቅላይ መሪ ሆነው የተሾሙት ሞጅታባ ካሜኔይ፣ የኢራቅ የሃይማኖት አባቶችና ህዝብ በኢራን ላይ ለተሰነዘረው ጥቃት ላሳዩት "ግልጽ አቋም"  የምስጋና መልዕክት ማስተላለፋቸው ተሰማ። ይህ በባግዳድ የኢራን አምባሳደር አማካኝነት የተላለፈው መልዕክት መሪው ወደ ስልጣን ከመጡ በኋላ ካወጧቸው ተከታታይ የጽሁፍ መግለጫዎች አንዱ ነው። ይሁን እንጂ አዲሱ መሪ በአደባባይ አለመታየታቸው ከፍተኛ ጥርጣሬን ፈጥሯል።

የአሜሪካው ፕሬዚዳንት ዶናልድ ትራምፕ ሞጅታባ ካሜኔይ "ድምጻቸው ስላልተሰማ ወይ ሞተዋል አሊያም በከፋ ሁኔታ ውስጥ ይገኛሉ" ሲሉ አስተያየት ሰጥተዋል። በጄኔቫ የተመድ የኢራን አምባሳደር ግን ይህንን መላምት ውድቅ በማድረግ፣ የመሪው ከእይታ መራቅ ከጸጥታና ደህንነት ስጋት ጋር ብቻ የተያያዘ መሆኑን ይከራከራሉ። በተለይም እስራኤል ሞጅታባን ቀጥተኛ የጥቃት ዒላማ ማድረጓና የአሜሪካ የውጭ ጉዳይ መሥሪያ ቤት በመሪው ላይ የ10 ሚሊዮን ዶላር የጉርሻ ሽልማት ማወጁ ለደህንነት ጥበቃው መጠናከር ዋነኛ ምክንያቶች ተደርገው ተወስደዋል።

ይህ በእንዲህ እንዳለ፣ የጠቅላይ መሪው አለመታየትና በስማቸው የሚወጡት መግለጫዎች ብቻ መሆናቸው በኢራን ከፍተኛ ባለሥልጣናትና በህዝቡ ዘንድ መከፋፈልንና አለመረጋጋትን ሊፈጥር እንደሚችል እየተገመተ ነው።

ሳዑዲ አረቢያ ውስጥ በሚገኝ የአየር ኃይል ሰፈር ላይ በተፈጸመ ጥቃት የአሜሪካ የወደታራዊ ማዘዣ እና መቆጣጠሪያ አውሮፕላን መመታቱን ትክክለኛነታቸው የተረጋገጡ ፎቶዎች አመለከቱ።

ዩናይትድ ስቴትስ በኢራን ላይ ለሚያደርገው ጦርነት አካል በመሆን፣ 3,500 የአሜሪካ ወታደሮች በይፋ መካከለኛው ምስራቅ ገብተዋል።

"ሩሲያ የአሜሪካ ንብረቶችን ኢራንን እያገዘችበት ነው" - ዩክሬን

የዩክሬን ፕሬዚዳንት ቮለድሚር ዘለንስኪ ሩሲያ በኢራን ጦርነት እየተሳተፈች መሆኑን ተናገሩ።

ፕሬዚደንቱ፣ "በመካከለኛው ምስራቅ ከሚገኙ የአሜሪካ ወታደራዊ ሀላፊዎች በተደረገልኝ ገለፃ ሩሲያ እጇን ማስገባቷን አረጋግጫለሁ" ሲሉ በኤክስ ገፃቸው ላይ አስፍረዋል።

ዘለንስኪ "ሩሲያ የአሜሪካ ንብረቶችን ኢራንን እያገዘችበት ነው" ቢሉም የአሜሪካን ንብረቶች ከመናገር ተቆጥበዋል።

አክለውም፣ "ኢራን በገልፍ ሀገራት ላይ የምትፈፅማቸው ጥቃቶች በሩሲያ የሳተላይት ድጋፍ እየተደረገላት ነው" ሲሉ ወንጅለዋል።

ዘለንስኪ በቅርቡ ወደ ሳዑዲ አረቢያ እና የተባበሩት አረብ ኤምሬትስ በመምጣት ወታደራዊ ስምምነቶችን ፈጽመዋል።

ስምምነቱ ዩክሬን ለአረብ ሀገራት የሰው አልባ አውሮፕላን እና ባለሙያዎች ድጋፍ ለማድረግ እና በምትኩ ከሀገራቱ ከፍተኛ የገንዘብ ድጋፍ ማግኘትን ያካተተ መሆኑ ተገልጿል።

አንድ የኢራን ሚሳኤል በቤርሳቤህ (Beersheba) የሚገኝ የእስራኤል ፋብሪካን መታ

የእስራኤል መገናኛ ብዙኃን እንደዘገቡት፣ ዛሬ አንድ የኢራን ባሊስቲክ ሚሳኤል በቤርሳቤህ አቅራቢያ በሚገኘው የኒዮት ሆቫቭ (Neot Hovav) የኢንዱስትሪ ቀጠና ውስጥ ያለ ፋብሪካን መትቷል። በፔትሮኬሚካል ጣቢያው ላይ ከፍተኛ ቃጠሎና ጉዳት የደረሰ ሲሆን፣ እስካሁን ግን የሰው ሕይወት መጥፋት አልተመዘገበም።

በኢራን ውስጥ በሚካሄደው ጦርነት ምክንያት የግብፅ መንግስት የኃይል አጠቃቀምን ለመቀነስ የንግድ ቤቶች ቀድመው እንዲዘጉ ባዘዘው መመሪያ መሰረት በግብፅ የሚገኙ ጎዳናዎች በጨለማ ተውጠዋል።

ሬዛ ፓህላቪ (Reza Pahlavi) እንዲህ ብለዋል፦

“ትራምፕ አሜሪካን ዳግም ታላቅ እያደረጋት ነው። እኔም ኢራንን ዳግም ታላቅ የማድረግ እቅድ አለኝ። ኢራን ‘ሞት ለአሜሪካ’ ከሚለው መፈክር ተነስታ ‘ፈጣሪ አሜሪካን ይባርክ’ ወደሚለው ስትሸጋገር ማሰብ ትችላላችሁ? እኔ አየዋለሁ። በሚቀጥሉት አስር ዓመታት ውስጥ ብቻ፣ ስልታዊ የአሜሪካ-ኢራን አጋርነት ለአሜሪካ ኢኮኖሚ ከ1 ትሪሊዮን ዶላር በላይ ሊያስገኝ ይችላል። ኢራን የእስራኤል ወዳጅ የምትሆንበትን አዲስ መካከለኛው ምስራቅን አስቡ። የመጨረሻው ምት የሚሰነዘረው በራሱ በኢራን ሕዝብ ይሆናል...”

“አሁን ቦምቦች በሚዘንቡበት ወቅት ሕዝቡ ተሸሽጓል... ነገር ግን ትክክለኛው ሰዓት ሲደርስ፣ ዳግም እንዲነሱ ጥሪ አቀርብላቸዋለሁ።”